We zijn met z’n allen steeds meer online. Maar hoe staat het met de online veiligheid onder ouderen?

E en leven vóór de digitale revolutie is tegenwoordig lastig meer voor te stellen, vrijwel elke moderne oplossing leunt op technologie en internet en het is een vast onderdeel in ons dagelijks leven. Dat blijkt ook uit de nieuwste cijfers van onderzoek ‘ICT-gebruik van huishoudens en personen 2018’ van het Centraal Bureau voor de Statistiek: een schamele 6 procent van de Nederlanders van 12 jaar en ouder heeft nog nooit internet gebruikt. Vooral 75-plussers behoren tot de niet-gebruikers en vertegenwoordigen bijna de helft van de groep Nederlanders die nooit op internet zit.

Daar staat tegenover dat de groep 75-plussers die nog nooit online is geweest, wel weer is gekrompen. Niet alleen zijn we steeds meer online, maar e-mail, social media en facetime vormen een onmisbare pilaar in onze communicatie van vandaag de dag. Evelyn Austin van Bits of Freedom, een moderne stichting die zich hard maakt voor privacy en vrijheid van communicatie in het digitale domein, herkent die afhankelijkheid van online communicatie, ook onder ouderen: “Ik hoor wel vaker dat er onder die groep veel sociale druk heerst om mee te doen met sociale media. Enerzijds zijn dat kinderen en kleinkinderen die ouderen aan aanmoedigen om mee te doen met Facebook en Whatsapp, anderzijds hebben ze zelf een enorme behoeft om verbonden te blijven. En tegelijkertijd kun je niet online gaan zonder dat adverteerders hier van op de hoogte zijn. En dat is niet oké.”

Daarnaast zijn ouderen een kwetsbare doelgroep voor phishing, een vorm van fraude waarbij op slinkse wijze wordt ‘gevist’ naar persoonlijke informatie om deze te misbruiken. Niet zelden gaat het dan om wachtwoorden, bank- of creditcardgegevens. Een veelgebruikte manier hiervoor is e-mail.

SeniorWeb is een vereniging die de digitale wereld begrijpelijk wil maken voor senioren en zij raden aan om phishing simpelweg te omzeilen door nooit op de link in een onbetrouwbare e-mail te klikken, of te antwoorden op een onbetrouwbare mail. Twijfel of het gaat om een phishingmail? Vaak staan er spelfouten in een phishingmail, wordt er een onpersoonlijke aanhef – zoals ‘Geachte relatie’ of ‘Beste klant’ gebruikt (maar ook wanneer naam en toenaam genoemd worden kan het een phishingmail betreffen). Daarnaast is er vaak veel haast geboden is om actie te ondernemen na het lezen van de mail en is de mail verzonden door een vreemd uitziend e-mailadres. Toch pleit Austin er voor dat mensen niet angstig moeten zijn voor technologie: “Ik benadruk altijd dat je veel kunt doen met weinig. Deze groep kan bijvoorbeeld nog een grote slag maken op het verbeteren van hun internetprivacy door de privacyinstellingen van hun computer en de diensten die ze gebruiken beter in te stellen. Ook het kiezen voor een privacyvriendelijke browser, zoals Firefox, en een privacy-vriendelijke zoekmachine zoals Startpage maken al een behoorlijk verschil. En SeniorWeb is voor deze groep een goede bron.”

Tips om veilig te internetten BRON: Seniorweb.nl Niemand wilt slachtoffer worden van internetcriminaliteit, daarom geeft Seniorweb.nl u acht tips:
1 Beveilig (mobiele) apparaten en online accounts met een sterk wachtwoord, pincode, vingerafdruk of gezichtsherkenning.
2 Houd besturingssystemen, software of apps up to date door aangeboden updates uit te voeren.
3 Gebruik één virusscanner om uw apparaat te beveiligen, in plaats van meerdere tegelijkertijd.
4 Vul persoonlijke, financiële en inloggegevens alleen in op beveiligde websites (https, een gesloten slotje en een groen element in de adresbalk) of apps.
5 Klik niet zomaar op een link of bestand/bijlage in een e-mail, zeker als u de afzender niet kent.
6 Beantwoord geen spam of andere e-mails waarvan u de afzender niet kent.
7 Is de aanbieding te mooi om waar te zijn? Dan is dat ook vaak zo. Trap er dus niet in!
8 Download programma’s altijd via de website van de aanbieder of ontwikkelaar van het programma en klik tijdens het installeren van een programma eventueel vinkjes uit, om te voorkomen dat u tevens ongewenste software installeert.

Ook HCC benadrukt dat angst niet nodig is. De computervereniging ziet vooral bij haar nieuwe leden, die actiever willen worden in de digitale wereld, dat onwetendheid zorgt voor terughoudendheid bij het gebruik van digitale apparaten en diensten. En dat is jammer, want de digitale wereld is leuk, leerzaam en erg handig. Om veilig online te gaan, is behalve gezond verstand, een up-to-date apparaat en goede beveiligingssoftware ook gerichte informatie en hulp erg belangrijk. Dan is het fijn en verstandig om goed op weg te worden geholpen door enthousiaste en ervaren HCC-vrijwilligers die al ruim 40 jaar voor hun leden klaarstaan.